Kirkut przy ul. Cieszyńskiej w Bielsku-Białej

Miejscowość:
Bielsko-Biała
Odsłuchaj tekst
Dodaj do planera

Cmentarz przy ulicy Cieszyńskiej od ponad półtora wieku jest użytkowany przez mieszkańców Bielska-Białej – wyznawców judaizmu. Co prawda pierwsi Żydzi pojawili się w Bielsku w XVII wieku, jednak swój cmentarz założyli dopiero w roku 1849. Umiejscowiono go w obecnej dzielnicy Bielska - Aleksandrowicach. Do dzisiejszego dnia zachowało się ponad 1000 nagrobków, w tym wielu zasłużonych obywateli Bielska, jak np. profesora Michaela Berkowitza czy Salomona Pollaka.

Historia cmentarza

Żydzi w większej liczbie przybyli do Bielska w XIX wieku, kiedy miasto przeżywało okres dynamicznego rozwoju przemysłowego. W latach 30. XIX wieku żyło tutaj już ponad 400 osób pochodzenia żydowskiego. Wraz ze wzrostem liczebnym pojawiła się potrzeba uniezależnienia od gminy w Cieszynie. W 1839 roku powstał pierwszy dom modlitwy, a dziesięć lat później gmina uzyskała pozwolenie na organizację własnej nekropolii. W 1865 roku miejscowi starozakonni uzyskali samodzielność w ramach Żydowskiej Gminy Wyznaniowej w Bielsku. W latach 90. XIX wieku stanęła w mieście synagoga. Z biegiem dziesięcioleci rosły liczebność i znaczenie Żydów. W 1921 roku ludność wyznania mojżeszowego stanowiła ponad 20 procent ogółu mieszkańców. Cmentarz założono na dwu i półhektarowej działce w Aleksandrowicach, przy dzisiejszej ulicy Cieszyńskiej 92. Plac nabył za pieniądze ze składek Adolf Bruell. Do dziś zachowało się około 1200 nagrobków (ogólna liczba pochówków przekracza 3 tys.), w większości w formie prostych macew. Odnajdziemy tutaj najpopularniejsze płyty piaskowcowe, ale również wytworne, marmurowe. Inskrypcje wykonywano w językach hebrajskim, niemieckim, jidysz i polskim. Pochowano tu wielu znanych i cenionych obywateli Bielska. Wymieńmy chociażby nazwiska profesora Michaela Berkowitza, Karola Korna (architekt, projektant m.in. bielskiej synagogi) czy Salomona Pollaka (we władzach miejskich nadzorował budowę kanalizacji i gazyfikację Bielska). Wyodrębniono tu także kwaterę wojskową z ofiarami I wojny światowej. Po II wojnie na kirkut przy Cieszyńskiej przeniesiono część nagrobków z cmentarza przy ul. Wyzwolenia. Cmentarz jest otoczony murem. Dom przedpogrzebowy zbudowano w roku 1885. Zaprojektował go w stylu neoromańsko-mauretańskim Karol Korn; do zabytków zaliczono jego polichromię stropową. Od 1997 roku nekropolia pozostaje w gestii Żydowskiej Gminy Wyznaniowej w Bielsku i wciąż jest miejscem pochówków.

Wyświetlenia:  43
Lokalizacja:

Ul. Cieszyńska 92
43-300 Bielsko-Biała


Region turystyczny: 
Beskidy i Śląsk Cieszyński
Lokalizacja: 
W mieście
Kategoria: 
Dziedzictwo kulturowe

Informacje ogólne:
Rodzaj obiektu:  Zabytki sakralne

Dostępność Całoroczny
Twoja ocena:
Ocena: 0.0 (Oddano 0 głosy)
POI
Informacja turystyczna 
Aktywnie 
Dziedzictwo kulturowe 
Przyroda 
Biuro podróży 
Gastronomia 
Nocleg 
Oferta turystyczna 
Rozrywka 
Wypożyczalnia 
Zdrowie i uroda 
Centra kongresowo wystawiennicze 
Trasa
Trasa
Szlak znakowany
Do startu
Do mety
PDF
KML
GPX
Pliki dźwiękowe
Wydarzenia w pobliżu
Bielsko-Biała
2023-03-17
1.37 km
Exo-Material to wystawa rzeźb Agaty Agatowskiej, inspirowanych współczesną modą, teatrem, maszynami i nauką. Wystawa przygotowana jest w ramach Nagrody Dyrektora Muzeum Historycznego przyznanej podczas 5. Bielskiego Festiwalu Sztuk Wizualnych 2022.
Brenna
2023-03-30
13.32 km
Co roku w okolicach świąt Beskidzki Dom Zielin "Przytulia" organizuje spotkanie - wykład na tematy związane z przeżywanym czasem. W tym roku organizujemy z Foluszem w Brennej wykład, którego gościem będzie prof. Idzi Panic - historyk, Ślązak, mediawista. Zajmuje się głównie historią średniowiecza oraz dziejami Górnego Śląska i Śląska Cieszyńskiego. Od połowy lat 80. XX wieku prowadzi badania nad Całunem Turyńskim, zwieńczone publikacją monografii Tajemnica Całunu (2010).
Brenna
2023-04-01
13.32 km
W "Przytulii" wspólne robienie palm wielkanocnych, to już tradycja. Każdy region charakteryzuje się swoim stylem wykonywania palm. Najpopularniejsze są te z Kurpi - wysokie, kolorowe, bogato zdobione w bibułkowe kwiaty. Nasze beskidzkie są skromne, niewielkie, przepasane czerwoną wstążeczką. Jednak jest w nich urok, są wyjątkowe. Podczas warsztatów poznacie tradycyjne palmy popularne w Polsce, a także te charakterystyczne dla górali śląskich. Opowiemy jakie miały znaczenie w obrzędowości, jaką pełniły role w gospodarstwach, jakie rośliny - zioła wchodziły w ich skład. Zapraszamy, obowiązuje rezerwacja miejsc, szczegóły na plakacie. P.s. jeżeli ktoś z uczestników ma gałązki odpowiednie do palmy (cis, lesczyna, bazie, forsycja, kłokoczka, lipa, bukszpan, barwinek itp.), będziemy wdzięczni za zabranie ze sobą.
Brenna
2023-04-01
13.32 km
Zapraszamy na wspólne robienie palm wielkanocnych!
Brenna
2023-03-30
13.32 km
Co roku w okolicach świąt Beskidzki Dom Zielin "Przytulia" organizuje spotkanie - wykład na tematy związane z przeżywanym czasem.
W pobliżu
Bielsko-Biała
0.73 km
Bielsko-Biała
1.11 km
Pogoda
Katowice
Zakwaterowanie w pobliżu
Bielsko-Biała
0.72 km
Gastronomia w pobliżu
Bielsko-Biała
0.72 km
Bielsko-Biała
1.06 km
Bielsko-Biała
1.17 km
Bielsko-Biała
1.17 km
Bielsko-Biała
1.17 km