Szczegóły atrakcji turystycznej
Kategoria: Dziedzictwo kulturowe

Galeria Szyb Wilson


W położonej na wschód od centrum miasta dzielnicy Katowic, Janowie, odnajdziemy największą prywatną galerię sztuki w Polsce – umiejscowiono ją w budynkach dawnej cechowni i łaźni szybu „Wilson” na terenie Kopalni Węgla Kamiennego „Wieczorek”. Galeria może się pochwalić powierzchnią wystawienniczą liczącą prawie 2500 metrów kwadratowych! Otwarli ją Monika Paca i Johann Bros, zapraszając do współpracy grono plastyków, muzyków, aktorów i innych twórców oraz miłośników sztuki współczesnej.

Galeria Szyb Wilson - Historia

Galeria Szyb „Wilson” powstała na terenie Kopalni Węgla Kamiennego „Wieczorek”. Początki kopalni sięgają pierwszej połowy XIX wieku, kiedy to właściciel ordynacji mysłowickiej, Aleksander Mieroszewski, ze wspólnikiem zakupił 100-hektarowe pole górnicze „Jutrzenka” we wsi Janów (obecnie najbardziej na wschód wysunięta dzielnica Katowic). W latach 30. XIX w. prawa do eksploatacji „Jutrzenki” przejęła firma, która od 1860 roku istniała pod nazwą Spadkobiercy Gieschego. Z czasem połączyła ona wiele kopalń w jedną o nazwie „Giesche”. Po II wojnie światowej zyskała ona nową nazwę - „Wieczorek”. Do naszych czasów zachowały się zabytkowe zabudowania kopalni oraz sąsiednich osiedli patronackich - Nikiszowca i Giszowca. Większość obiektów zaprojektowali na początku XX wieku kuzyni Emil i Georg Zillmannowie. Poza słynnymi już osiedlami - Nikiszowcem i Giszowcem - warto odszukać budynki szybów „Pułaski”, „Poniatowski” i „Wilson”, siedzibę dyrekcji kopalni czy ślady po legendarnej kolejce wąskotorowej „Balkan”. Szyb „Wilson” znajduje się na rogu ul. Szopienickiej i Oswobodzenia. Nazwę uzyskał w latach 30. ubiegłego wieku ku czci prezydenta Stanów Zjednoczonych, Thomasa Wilsona. W XXI wieku kopalniane budynki cechowni i łaźni zostały zagospodarowane przez miłośników sztuki. A wszystko za sprawą Moniki Pacy i Johanna Brosa (twórcy rewitalizacji browaru Mokrskich w Szopienicach), którzy już w 1998 roku otwarli tutaj tzw. Małą Galerię. Po dwóch latach ruszyła Galeria Szyb Wilson w obecnym kształcie - uzupełniona o Średnią i Dużą Galerię.

O Galerii

W postindustrialnych wnętrzach prezentuje się sztukę współczesną, najczęściej tworzoną przez młodych artystów. Powierzchnia wystawiennicza należy do największych w Polsce – wynosi około 2500 metrów kwadratowych. Poza plastykami, w galerii goszczą muzycy, miłośnicy teatru czy fotografii; odbywają się tutaj konferencje, festiwale, koncerty… Do tej pory w galerii wystawiali swoje prace artyści m.in. z Polski, Niemiec i Litwy; odbywa się tutaj także Międzynarodowy Festiwal Sztuki Naiwnej. W tym kontekście warto wspomnieć, że szeroki rozgłos zdobyła przed laty twórczość malarzy nieprofesjonalnych, w większości pracowników KWK „Wieczorek”. Tworzyli oni tzw. „Grupę Janowską”. W wielu muzeach i galeriach odnajdziemy prace m.in. Józefa Ociepki, Ewalda Gawlika czy Erwina Sówki.

Kronika Szlakowa

Galeria Szyb Wilson w Katowicach mieści się w pokopalnianym szybie dawnej kopalni „Wieczorek”, którego historia sięga 184 lat wstecz. Projekt architektoniczny szybu wykonali autorzy projektów Giszowca i Nikiszowca - Zillmanowie. Szyb Wilson stanowi jedną z największych galerii w Europie Środkowej. Liczy blisko 2500 m2. Na terenie galerii jeszcze 33 lata temu działało przedsiębiorstwo górnicze, na które składały się dwa kopalniane szyby, łaźnia, cechownia, a także sortownia. Z miejscem, w którym mieści się Galeria bardzo mocno wiąże się historia głośnej Grupy Janowskiej - była to grupa malarzy-amatorów, z zawodu górników, założona w połowie XX w. Jej członkowie stali się inspiracją dla filmu „Angelus” w reżyserii Lecha Majewskiego. Premiera filmu miała miejsce w postindustrialnej przestrzeni Galerii Szyb Wilson w 2001 r.

Lokalizacja
ulica Oswobodzenia 1
40-403 Katowice
Katowice
Aglomeracja Górnośląska, Śląsk
w mieście
Kontakt
: +48 32 7303220
: +48 32 7303225
: galeria@szybwilson.org
: www.szybwilson.org
Informacje ogólne
: ekspozycje/wystawy, zabytki techniki, galerie
Ceny i udogodnienia
: wstęp bezpłatny
: przewodnik, organizacja imprez
: mówimy po angielsku, parking
Dostępność
: cały rok

Galeria czynna codziennie od poniedziałku do niedzieli w godzinach od 9.00 do 19.00.

Zwiedzanie z przewodnikiem, a także pomoc osobom niepełnosprawnym w poruszaniu się po obiekcie, obiekt oferuje od poniedziałku do piątku, między 9.00 a 16.00, po wczeniejszym kontakcie.

Atrakcje
Trasy
Galerie
Audiowycieczki z tego miasta
Zapraszamy na audiowycieczkę po Nikiszowcu!
Zapraszamy na audiowycieczkę po Katowicach!
We invite you to an audio tour of Katowice.
Zapraszamy na audiowycieczkę po Katowicach!
W pobliżu
Katowice
Dział Etnologii Miasta mieści się w gmachu dawnej pralni, magla oraz łaźni, stanowiącym integralną część zabytkowego osiedla robotniczego Nikiszowiec w Katowicach. Na ekspozycjach zobaczyć można wnętrza typowego mieszkania górniczego na Nikiszowcu oraz prześledzić cykl prania, maglowania i suszenia stosowany 100 lat temu.
Katowice
Osiedle Nikiszowiec w Katowicach, wraz z nieodległym Giszowcem, zaliczają się do najciekawszych realizacji kolonii robotniczych w Europie z przełomu XIX i XX wieku. Obydwa osiedla zaprojektowali na zlecenie spółki „Spadkobiercy Jerzego Giesche” wybitni berlińscy architekci – Emil i Georg Zillmannowie. Budowę Nikiszowca rozpoczęto w roku 1908. Wzniesiono dziewięć ceglanych kwartałów bloków, obiekty użyteczności publicznej, a także kościół.
Katowice
Teren wydobywczy kopalni jest jednym z najdłużej eksploatowanych na Górnym Śląsku. Wydobycie węgla w Giszowcu rozpoczęto pod koniec XVIII wieku, zaś korzenie „Wieczorka” sięgają pierwszych dziesięcioleci wieku XIX. Przez długi czas kopalnia funkcjonowała pod nazwą „Giesche”, a obecną otrzymała po II wojnie światowej. Wart odszukania jest chociażby szyb „Pułaski”, przy którym zobaczymy efektowny gmach cechowni, zaprojektowany przez Zillmanów.
Katowice
Walcownia Cynku w Katowicach - Szopienicach to poprzemysłowy zabytek, unikalny budynek na skalę światową, wpisany w industrialne dziedzictwo regionu, który realnie wpłynął na rozwój Śląska. Jest jednym z pomników historii potężnego przemysłu hutniczego dającego przecież nie tak dawno pracę i utrzymanie dla wielu pokoleń Katowic.
Katowice
VI Liceum Ogólnokształcące w Katowicach Szopienicach należy do najlepszych szkół średnich w mieście. Jego charakterystyczny, ceglany budynek stoi przy zbiegu ul. Lwowskiej i placu Powstańców Śląskich. Gmach postawiono w r. 1904, planując umieszczenie w nim szkoły dla dziewcząt, o czym dobitnie informują płaskorzeźby na elewacji. W 1921 w budynku rezydowało Naczelne Dowództwo III Powstania Śląskiego. Liceum utworzono w nim w 1947 roku.
Katowice
Szopienice, stanowiące dziś część Katowic, są starą miejscowością, wzmiankowaną w 1360 r., powstałą zaś zapewne w końcu wieku XIII. Zniszczona w 1430 r. - w czasie wojen husyckich - miejscowość nie była zamieszkana przez niemal półtora wieku. W połowie XVI stulecia ośrodkiem ewangelickim, z własną kaplicą, stała się sąsiednia osada Roździen, po kilku wiekach wchłonięta przez Szopienice. Obecny kościół ewangelicki wzniesiono na przełomie XIX i XX w. w stylu neogotyckim.
zobacz więcej
Szlak Kulinarny Śląskie Smaki
Katowice
Moodro restaurant to niepowtarzalny lokal w starej maszynowni należącej do Muzeum Śląskiego w Katowicach. Tradycje nasze... więcej>>
Katowice
W hotelu znajduję się nowoczesna Restauracja SmaQ, która ze względu na swoją lokalizację w centrum miasta, stanowi ideal... więcej>>
Mysłowice
Są takie miejsca gdzie wchodzisz i od razu czujesz się jak w gościnie u przyjaciół.
Katowice
Restauracja sunlight to wizytówka hotelu, dostępna nie tylko dla gości hotelowych. Wypełniona światłem i otwarta, choć j... więcej>>
Noclegi
Katowice
Hotel położony w zabytkowej dzielnicy Katowic - Nikoszowcu, dysponuje 115 miejscami noclegowymi w pokojach jedno i dwu osobowych.
Katowice
Obiekt noclegowy "Jantor", położony w zabytkowej dzielnicy Katowic - Nikiszowcu w pobliżu nowoczesnej hali lodowiska.
zobacz więcej
Gastronomia
Restauracja Eurohotel to obiekt gastronomiczny, który serwuje dania kuchni śląskiej, polskiej oraz włoskiej.
Katowice
Cafe Byfyj to bardzo urokliwa kawiarnia i bistro położona w Nikiszowcu - zabytkowej dzielnicy Katowic.
zobacz więcej