Kolonia robotnicza “Karola” w Rydułtowach

Miejscowość:
Rydułtowy
Odsłuchaj tekst
Dodaj do planera

Rydułtowy są jednym z wielu miast górnośląskich, których historia w ostatnich 200 latach związana była nierozerwalnie z wydobyciem węgla kamiennego. W mieście do dziś działa KWK „Rydułtowy”, w jego krajobrazie wciąż są obecne zabytkowe zabudowania kopalniane, z budynkiem wagi na czele. Do mniej znanych obiektów należą pozostałości po robotniczej kolonii „Karola” – obecnie to kilka charakterystycznych, ceglanych familoków, z którymi sąsiadują niewielkie budynki gospodarcze.

O mieście

Rydułtowy są ponad 20-tysięcznym miastem, położonym na południu województwa śląskiego - pomiędzy Rybnikiem, Wodzisławiem Śląskim i Raciborzem. Mimo, że osada powstała już w XIII stuleciu, jej dynamiczny rozwój datuje się od końca wieku XVIII, kiedy rozpoczęto tutaj eksploatację złóż węgla kamiennego. Podwaliny pod rydułtowskie górnictwo położył na przełomie XVIII i XIX wieku Fryderyk von Sack, właściciel tutejszego majątku ziemskiego, który uruchomił pierwszą kopalnię, znaną pod nazwą „Charlotte”. W krótkim czasie na polach Rydułtów i okolicznych wiosek wyrosły szyby wydobywcze, odwadniające i wentylacyjne, a mieszkańcy, zamiast uprawiać ziemię jak dotychczas, coraz częściej znajdowali zatrudnienie pod ziemią. Rydułtowska „Charlotta” pod tą nazwą funkcjonowała aż do 1945 roku. Później nadano jej miano „Rydułtowy” i tak pozostało do dziś.

Kolonia robotnicza

W XIX wieku w Rydułtowach, oprócz zabudowań stricte kopalnianych, wyrosły również jakże charakterystyczne dla wielu górniczych miast, wielorodzinne domy mieszkalne - słynne familoki. Pracodawcy stawiali je, aby przyciągnąć do pracy w kopalni robotników z odległych rejonów Śląska. Pierwsze familoki w Rydułtowach zostały zbudowane prawdopodobnie już przed 1865 rokiem. Do naszych czasów zachowała się we fragmentach kolonia robotnicza „Karol” lub „Karola”, popularnie nazywana „Karlikiem”. Kilka piętrowych familoków z cegły stoi pomiędzy ulicami Bema i Strzelców Bytomskich, na północ od centrum miasta. Kolonia powstała na początku ubiegłego stulecia, na terenach kopalnianych, pomiędzy dwoma szybami wentylacyjnymi, które miejscowi nazywali „Karlik” (właściwie „Karol”) i „Zitszacht” (czyli „Suedschacht”). Pierwotnie osiedle było podzielone na dwie części, północną i południową, a każda liczyła po 10 familoków. Pojedynczy zaś budynek dzielono na cztery mieszkania złożone z sieni, kuchni, sypialni i komórki z piwnicą; rodziny miały też do dyspozycji chlewiki. Dawniej górniczym rodzinom życie ułatwiały także takie obiekty, jak sklep z magazynem, przedszkole czy „piekarniki”.

Wyświetlenia:  31
Lokalizacja:

Ul. Osiedle Karola
44-280 Rydułtowy
Gmina: Rydułtowy
Powiat: wodzisławski


Region turystyczny: 
Kraina Górnej Odry
Lokalizacja: 
W mieście
Kategoria: 
Dziedzictwo kulturowe

Informacje ogólne:
Rodzaj obiektu:  Zabytkowa zabudowa

Dostępność Całoroczny
Twoja ocena:
Ocena: 0.0 (Oddano 0 głosy)
POI
Informacja turystyczna 
Aktywnie 
Dziedzictwo kulturowe 
Przyroda 
Biuro podróży 
Gastronomia 
Nocleg 
Oferta turystyczna 
Rozrywka 
Wypożyczalnia 
Zdrowie i uroda 
Centra kongresowo wystawiennicze 
Trasa
Trasa
Szlak znakowany
Do startu
Do mety
PDF
KML
GPX
Pliki dźwiękowe
Wydarzenia w pobliżu
Rybnik
2022-08-18
9.75 km
Regularny śmiech może zdziałać cuda dla naszego organizmu. Najważniejszą jego zaletą jest redukcja stresu poprzez wystwarzanie się endorfin. Przy okazji to świetny relaks. Śmiechu można się nawet nauczyć! Zapraszamy w czwartkowe popołudnie, 28.08 o godz. 18.30 na spotkanie na rybnickim kampusie, w otoczeniu drzew – na trawie. Będzie to czas na chwilę odpoczynku i okazja do zapomnienia o codziennych kłopotach. Nasz mózg nie rozróżnia czy się śmiejemy z czegoś czy podejmujemy taką decyzję świadomie. Pozytywne efekty dla organizmu są takie same. Podczas zajęć będzie dużo ćwiczeń oddechowych, pobudzania przepony do pracy. Stopniowo pojawią się specjalne ćwiczenia śmiechowe. Całość zakończy się muzyczną relaksacją, dlatego prosimy o zabranie ze sobą karimat i wody do picia.
Rybnik
2022-08-19
9.75 km
Jazz tradycyjny, boogie, swing, blues, food trucki i browary kraftowe. Święto muzyki i dobrej zabawy!
Rybnik
2022-08-17
9.91 km
Warto zaszczepiać w najmłodszych miłość do podróży jak najwcześniej. Dzieciaki chętnie eksplorują nowe miejsca, a także często tworzą w wyobraźni fantastyczne krainy. W halo! Rybnik często pojawiają się młodzi turyści. Prowadzimy dla nich m.in. minilekcje regionalizmu.
Rybnik
2022-08-28
9.91 km
Serdecznie zapraszamy na kolejną edycję spotkań przy grach planszowych. Nie zabraknie gier stolikowych, karcianych, bitewnych czy tych z cyklu "gdzie pomyśleć nie zaszkodzi". Masz swoją ulubioną grę? Koniecznie ją zabierz i zagraj z innymi! Spotkanie otwarte - zabierz kolegę, dziewczynę, sąsiada i wpadnij do nas! Gwarancja dobrej zabawy i miłej atmosfery w pakiecie!
Rybnik
2022-08-22
9.91 km
Spotkanie oddechowo-relaksacyjne skierowane do starszych osób. Pierwsze spotkanie może być zaskakujące dla wielu, ale warto spróbować. Grupa stopniowo się powiększa. Zajęcia będą odbywały się 2 razy w miesiącu. Będzie to czas pracy z najgłębszą formą wydechu. Ćwiczenia przepony i toru przeponowo-brzusznego. Prosta gimnastyka dla każdego. Proponowane ćwiczenia opierają się na pracy z wyobraźnią i korzystają z różnych gadżetów dostępnych dla każdego. Regularny śmiech dotlenia organizm, usuwa toksyny, wyzwala hormony szczęścia, czyli endorfiny i wzmacnia odporność. Prowadzenie: Lidia Białecka (halo! Rybnik, trener śmiechu i kompetencji miękkich). Kampus, ul. Rudzka 13 MIEJSCE: Teatr Ziemi Rybnickiej, Galeria Oblicza (I piętro) 22.08 godz. 11.30-13.00. Wstęp wolny. Obowiązują zapisy: halorybnik@gmail.com Szczegóły: tel. 32 43 92 200
W pobliżu
Pogoda
Katowice
Zakwaterowanie w pobliżu
Pszów
2.59 km
Rybnik
5.06 km
Wodzisław Śląski
6.40 km