Szczegóły atrakcji turystycznej

Kategoria: Dziedzictwo kulturowe
Synagoga w Żarkach

Pierwsi wyznawcy religii mojżeszowej pojawili się w tej części państwa polskiego już w czasach średniowiecznych. W Żarkach, ówcześnie niedużym mieście rolniczo-rzemieślniczym, Żydzi osiedlili się być może już w XVI wieku i wznieśli wtedy pierwszą synagogę. W następnym stuleciu istniał już tutaj kahał, czyli gmina żydowska. Według danych z 1741 roku, miasto zamieszkiwało wówczas 113 dorosłych Żydów, a służył im drugi dom modlitwy, w którym ulokowano również cheder – elementarną szkołę religijną. Dokumenty z końca XVIII stulecia poświadczają, że w Żarkach funkcjonowały dwie synagogi, szkoła religijna i cmentarz. W XIX wieku nastąpił rozwój przemysłowy Żarek. Duży w tym udział ludności żydowskiej, która wkrótce zaczęła w mieście przewyższać liczebnością Polaków. Żydzi byli wśród najprężniejszych przedsiębiorców, zajmowali się także rzemiosłem i handlem; zamieszkiwali głównie Rynek i przylegające doń uliczki. Mimo że po I wojnie światowej ich liczba w mieście spadła, wciąż stanowili blisko połowę mieszkańców. Kres obecności Żydów w Żarkach położył Holocaust. Nowa, trzecia z kolei, synagoga w Żarkach stanęła w roku 1870 przy dzisiejszej ul. Moniuszki. Przez długi czas funkcjonowała w sąsiedztwie starszej, zbudowanej w stylu klasycystycznym, a wyburzonej dopiero po II wojnie światowej. Nowy budynek postawiono na planie prostokąta, w charakterystycznym stylu mauretańsko-neoromańskim. Cechą wyróżniającą go były dwie wieżyczki, wybudowane po bokach głównej elewacji. Wygląd budynku zmieniła przebudowa z lat 50. ubiegłego wieku. We wnętrzu zachował się pierwotny układ: sala główna, gdzie we wschodniej ścianie, w maleńkiej przybudówce było miejsce na Torę (aron ha-kodesz), bima pośrodku. Do czasów rozpoczętej w 2009 r. modernizacji istniał jeszcze balkon od zachodu, ślad po wcześniejszym babińcu. Zgodnie z przepisami religijnymi modlono się oddzielnie - mężczyźni na parterze, a kobiety na galerii.
Podczas II wojny światowej synagoga została zniszczona. Po odbudowie zaadaptowano ją na potrzeby Miejskiego Domu Kultury. Remont z lat 2009-2011, finansowany ze środków Unii Europejskiej oraz Gminy Żarki, uratował budynek przed degradacją. W części historycznej, zachodniej, odtworzono elewacje zgodnie z przedwojennym wzorem. Wymieniono dach, część ścian nośnych, instalacje, okna, drzwi. Stworzono salę poświęconą pamięci żareckich Żydów. Zagospodarowano teren wokół budynku. Dawna synagoga od lat 50. XX w. służy jako dom kultury.

Lokalizacja
ulica Moniuszki 2
42-310 Żarki
Żarki
Jura Krakowsko-Częstochowska
w mieście, w centrum miasta
Kontakt
: +48 728 998 806
: mgokzarki@op.pl
Informacje ogólne
: zabytki architektury
Ceny i udogodnienia
: wstęp wolny
Dostępność
: cały rok

Poniedziałek-piątek: 8-19

Atrakcje
Trasy
Galerie

Audiowycieczki z tego miasta

Zapraszamy na audiowycieczkę po centrum Żarek!
Zapraszamy na audiowycieczkę szlakiem kultury żydowskiej w Żarkach!

Pliki dźwiękowe

1401
/Media/Default\.MainStorage/Poi/ctktstjv.zb0\1401.mp3

W pobliżu

Żarki
Żarki, miejscowość położona na obszarze Jury Krakowsko-Częstochowskiej, zachowały po dziś dzień urok dawnych niewielkich miasteczek. Prawa miejskie otrzymały Żarki już na przełomie XIV i XV wieku, z tego więc czasu pochodzi ich układ urbanistyczny z trapezowatym rynkiem pośrodku i wychodzącymi z narożników ulicami. Niezwykłym elementem krajobrazu Żarek jest zespół kamiennych stodół, stojących we wschodniej części miasta.
Żarki
Kościół pod wezwaniem św. św. Szymona i Judy Tadeusza w Żarkach został zbudowany na początku XVI wieku. W pierwszych latach XVIII spłonął, ale odbudowano go (w nieco zmienionym kształcie) staraniem Męcińskich, ówczesnych właścicieli. Ponownie uległ przebudowie w latach 1846-1847. Obecnie jest to eklektyczna budowla z wieżą przykrytą barokowym hełmem. W środku znajduje się m.in. barokowy ołtarz główny z obrazem Przemienienia Pańskiego.
Żarki
Żarki, leżące w powiecie myszkowskim, są siedzibą gminy miejsko-wiejskiej. Dzisiejszy kościół pw. św. Barbary jest budowlą, która zastąpiła drewnianą kaplicę istniejącą tu co najmniej od końca XVI w. Murowana, otynkowana dziś świątynia, wzniesiona została z łamanego kamienia wapiennego zapewne pod koniec XVII wieku. Pierwotnie był to kościół szpitalny. Wewnątrz zachowało się XVIII-wieczne wyposażenie z trzema ołtarzami.
Żarki
W niewielkim miasteczku Żarki, położonym w powiecie myszkowskim na Jurze Krakowsko-Częstochowskiej, zachował się unikatowy zespół kilkudziesięciu zabytkowych stodół. Murowane z kamienia wapiennego budynki skupiły się we wschodniej części miasta, w pobliżu popularnego w całym regionie targowiska miejskiego. Wzniesiono je pod koniec lat 30. zeszłego wieku, w miejsce wcześniejszych, drewnianych, strawionych przez pożar. W jednym z budynków odbywa się cykliczna impreza zwana „Kupieckim Sąsiekiem”.
Żarki
Żarki, miejscowość na terenie Jury Krakowsko-Częstochowskiej, przez stulecia zamieszkiwała liczna społeczność żydowska. Pierwsi wyznawcy religii mojżeszowej mieli tutaj przybyć już w czasach średniowiecznych. Pozostały po nich jedynie pamięć oraz cmentarze. Najlepiej zachowanym jest kirkut przy ul. Polnej, z około 1200 nagrobkami. Najstarsze macewy pochodzą z pierwszej połowy XIX wieku. Zdobią je inskrypcje oraz rzadko spotykane wyobrażenia symboliczne.
Żarki
Muzeum Dawnych Rzemiosł to muzeum interaktywne – rodzaj parku technicznego. Elementy ekspozycji pozwalają na: dotykanie, zaglądanie, sprawdzanie, wąchanie itd. Zwiedzający będą mogli samodzielnie wykonywać drobne prace związane z rzemiosłami, zarówno podczas zwiedzania ekspozycji jak i w sali warsztatowej. Obiekt jest przystosowany do zwiedzania przez osoby niepełnosprawne.
zobacz więcej

Szlak Kulinarny Śląskie Smaki

Zawiercie
Obiekt położony jest w sercu Jury na obrzeżach miasta Zawiercie otoczonymi terenami leśnymi, blisko głównych dróg krajow... więcej>>
Kroczyce
Zajazd położony w malowniczej scenerii Jury Krakowsko-Częstochowskiej oferuje dania kuchni staropolskiej, jurajskiej i m... więcej>>
Częstochowa
Dwupoziomowy lokal kusi własnym produkowanym na miejscu piwem oraz wyjątkową kuchnią z kultowymi już daniami regionalnym... więcej>>
Częstochowa
Restauracja znajduje się w samym centrum miasta, w zabytkowych piwnicach Ratusza Częstochowskiego.

Noclegi

Żarki
Mamy zaszczyt zaprosić na jurajski nocleg do Żarek, gdzie pokoje do wynajęcia znajdują się w doskonałej lokalizacji, przy spokojnej gminnej ulicy, w którą łatwo wjechać z drogi wojewódzkiej 793 prowadzącej w kierunku Złotego Potoka.
zobacz więcej