SZCZEGÓŁY ATRAKCJI TURYSTYCZNEJ

Kategoria: Dziedzictwo kulturowe
Kirkut i ruiny synagogi w Krzepicach

Osadnicy żydowscy przybyli do Krzepic w XVII w., choć przez długi czas ich społeczność była tu nieliczna. Dopiero gdy w II połowie XVIII w. liczba tutejszych starozakonnych doszła do stu kilkunastu, założono dzielnicę żydowską o nazwie Nowe Miasto Krzepice. Jego ludność trudniła się przede wszystkim handlem i karczmarstwem, ale także rzemiosłem. Z początkiem XIX wieku społeczność żydowska stanowiła jedną piątą mieszkańców Krzepic. Niedużo później, w latach 1814-15, zaczęto wznosić w mieście nową synagogę, będącą zresztą drugim tego rodzaju obiektem (pierwsza, drewniana, stanęła tu w pierwszej połowie XVIII wieku). Zbudowana została w stylu neoklasycznym, z kamienia wapiennego. Obok znajdowała się szkoła żydowska, dom rabina oraz łaźnia do rytualnych obmyć. Krzepiccy Żydzi, który należeli dotychczas do gminy religijnej w Działoszynie, wkrótce po wzniesieniu synagogi utworzyli tu (w roku 1822) gminę samodzielną. Ich liczba ciągle rosła, dochodząc w 1931 r. do tysiąca sześciuset trzydziestu sześciu. W r. 1936 powstał „Cech Ogólnych Branży Rzemieślników Żydów w Krzepicach i Okolicy”. Podczas II wojny niemieccy okupanci utworzyli w Krzepicach otwarte getto, kierując następnie jego mieszkańców (latem 1942 r.) do getta w Częstochowie i na zagładę do obozu Auschwitz-Birkenau. Garstka ocalałych Żydów powróciła tu po wojnie, większość jednak wyjechała do nowopowstałego państwa Izrael. Ostatni miejscowy Żyd, pan Józef Judkowski, zmarł w Krzepicach w 1993 r. Mocno dziś zrujnowany budynek synagogi wzniesiony został na planie prostokąta o wymiarach 13 i pół na 24 m. We wschodniej części tego obiektu, o wysokich, półokrągło zakończonych oknach, znajdowała się główna sala modlitewna, a w zachodniej - przedsionek z umieszczonym na piętrze babińcem. Fasadę synagogi tworzy czterokolumnowy portyk z trójkątnym tympanonem. Nad wejściem znajduje się zachowana, kamienna tablica ze stylizowaną gwiazdą Dawida podtrzymywaną przez dwa lwy. Wewnątrz zachowała się wnęka po Aron ha-kodesz, czyli szafie ołtarzowej, służącej do przechowywania rodału - rodzaju skrzyni na zwoje Tory. Krzepicki cmentarz żydowski, czyli kirkut, stanowi unikat, jest bowiem jednym z największych w Europie skupisk żeliwnych macew. Na terenie Polski takie nagrobki występują w niewielu miejscach. Większość z macew wykonana została w hucie w Kuźnicy Starej. Niestety, kirkut ulegał dewastacji, a żeliwne nagrobki były obiektami kradzieży. W 1997 r. częściowej renowacji cmentarza dokonała Polska Unia Studentów Żydowskich pod kierownictwem Jana Jagielskiego z Żydowskiego Instytutu Historycznego. W roku 2000 młodzież ze szkół średnich z Warszawy i Krzepic, a także ze Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w Borzęciczkach, dokonała gruntownego odnowienia nekropolii, ustawiając macewy, oczyszczając je i malując farbą antykorozyjną.
Lokalizacja
ulica Wieluńska 5
42-160 Krzepice
Krzepice
Region Lubliniecko-Kłobucki
w mieście
Kontakt
: http://www.kirkuty.xip.pl/krzepice.htm
Informacje ogólne
: źródła historii, zabytkowe cmentarze
Ceny i udogodnienia
: wstęp wolny
Dostępność
: cały rok
Atrakcje
Trasy
Galerie

Zobacz też wirtualne wycieczki

Pliki dźwiękowe

0669
/Media/Default\.MainStorage/Poi/wvwincfd.3bi\0669.mp3

W pobliżu

Krzepice
Już w wieku XII na miejscu dzisiejszych Krzepic powstała drewniana warownia, później przebudowana na murowaną, z której do czasów dzisiejszych pozostał zarys fosy. Współczesny nam układ przestrzenny Krzepic pochodzi z czasów lokowania miasta przez Kazimierza Wielkiego w połowie XIV w., częściowo zaś jest, oczywiście, wynikiem rozwoju w kolejnych stuleciach. Do zabytków związanych z powstaniem miasta należy kościół św. Jakuba Apostoła - choć obecny kształt zawdzięcza on późniejszym przebudowom.
Opatów
Rezerwat „Modrzewiowa Góra” leży kilka kilometrów na południe od Krzepic i zajmuje niewielkie wzniesienie o urozmaiconej rzeźbie terenu. Obszar chroniony zajmuje ponad 50 ha, a porasta go cenny przyrodniczo las mieszany. Niektóre dęby mają około 250 lat, modrzewie zaś blisko 150. W rezerwacie spotkać można wiele gatunków chronionych roślin i zwierząt. Podglądanie przyrody ułatwia leśna ścieżka edukacyjna i dalekobieżny Szlak Rezerwatów Przyrody.
Zdaniem wielu kajakarzy Liswarta znajduje się w gronie najciekawszych turystycznie rzek w środkowej Polsce. Liswarta liczy około 95 km długości, a do spływu nadaje się odcinek mniej więcej 32-kilometrowy. Kajaki spuszcza się na wodę najczęściej w miejscowości Danków (tu ciekawe zabytki), następnie płynie się m.in. przez Popów, aż do ujścia do Warty, we wsi Kule. Rzeka płynie swoją naturalną doliną, wijąc się wśród łąk i sosnowych lasów.
Danków
Dzieje twierdzy w Dankowie sięgają średniowiecza. Jej rozbudowa następowała w kolejnych wiekach, przede wszystkim zaś za czasów osławionego Stanisława Warszyckiego, który otoczył ją bastionowymi fortyfikacjami. Do dziś zachowały się jedynie oblicowane murem wały ziemne, a także ruiny kamiennego gmachu (zwanego „Domem kasztelanowej”), resztka dwukondygnacyjnego budynku bramnego oraz ślady fos i inne, pomniejsze pozostałości.
Danków
W historycznym Dankowie znajduje się m.in. XVII-wieczny kościół, stanowiący sanktuarium Matki Bożej Dankowskiej. Obiekt ten jest drugą w ciągu wieków tutejszą świątynią. Obraz Najświętszej Marii Panny Dankowskiej jest wierną kopią obrazu jasnogórskiego, pochodzi zaś z czasów powstania budowli. W późnorenesansowej świątyni warto także zwrócić uwagę na cztery renesansowe portale, a także nagrobek Warszyckich.
Lipie
Dwór w Lipiu nieopodal Krzepic należy do najładniejszych tego typu budowli w okolicach Częstochowy. Budynek został wzniesiony w XVIII wieku. Obecny jego kształt pochodzi z pierwszych dziesięcioleci wieku XX, kiedy właścicielem tutejszego majątku była znana rodzina przemysłowców – Steinhagenowie. Dwór jest parterowy, z portykiem i mansardowym dachem. W jego sąsiedztwie warto zobaczyć ceglano-drewnianą wieżę ciśnień. Dwór otaczają stare drzewa i stawy
zobacz więcej

Szlak Kulinarny Śląskie Smaki

Częstochowa
Restauracja znajduje się w samym centrum miasta, w zabytkowych piwnicach Ratusza Częstochowskiego.
Częstochowa
Dwupoziomowy lokal kusi własnym produkowanym na miejscu piwem oraz wyjątkową kuchnią z kultowymi już daniami regionalnym... więcej>>
Zawiercie
Obiekt położony jest w sercu Jury na obrzeżach miasta Zawiercie otoczonymi terenami leśnymi, blisko głównych dróg krajow... więcej>>
Zabrze
Szyb Maciej to zespół obiektów dawnej Kopalni Węgla Kamiennego „Concordia" położony w dzielnicy Zabrza – Maciejowie. Ara... więcej>>

Noclegi

Kamyk
Folwark Kamyk położony jest we wsi oddalonej o 15km na północ od Jasnej Góry, nad rzeczką Kocinką, pośród pól. To miejsce dla smakoszy idei Slow-Food, lubiących długie spacery, jazdę na rowerze, oraz wypoczynek na wsi.
Pawełki
Schronisko oferuje 60 miejsc noclegowych w pokojach 2, 3, 4, 5, 6 osobowych w tym 4 pokoje dwuosobowe z łazienkami oraz sale dydaktyczne, zaplecze sportowe: boisko do tenisa ziemnego, siatkówki, piłki nożnej, koszykówki, siatkówki plażowej, zadaszony grill, miejsce na ognisko, wypożyczalnie rowerów, stajnie dla koni, parking.
zobacz więcej