Szczegóły atrakcji turystycznej

Kategoria: Dziedzictwo kulturowe
Cmentarz wojenny w Kromołowie

Latem 1914 roku wybuchła I wojna światowa, która miała trwać cztery lata i zakończyć się dopiero jesienią 1918 roku. W momencie rozpoczęcia działań wojennych obszar Jury Krakowsko-Częstochowskiej należał w całości do Cesarstwa Rosyjskiego. W sierpniu 1914 roku atakujące wojska niemieckie i austro-węgierskie bardzo szybko wyparły z tych terenów słabe siły rosyjskie, jednak do krwawych walk doszło tutaj po kilku miesiącach. W listopadzie 1914 roku wojska rosyjskie próbowały przejąć inicjatywę, rozpoczynając ofensywę w kierunku Śląska – zmagania te przeszły do historii jako bitwa między Częstochową a Krakowem. Naprzeciw siebie stanęły wtedy: z jednej strony armia niemiecka pod dowództwem gen. Remusa von Woyrscha i austro-węgierska arcyksięcia Józefa Ferdynanda, a z drugiej napierające armie rosyjskie generałów Aleksieja Ewerta i Płatona Leczyckiego. Niemcom i Austriakom udało się odeprzeć Rosjan, a nawet odrzucić w kierunku północno-wschodnim. Niestety, zginęło około 70 tysięcy żołnierzy armii państw centralnych i nieznana bliżej liczba Rosjan. Organizacją cmentarzy wojennych po stronie niemieckiej i austriackiej zajmowały się specjalne jednostki – na terenie Jury największe zasługi miał, utworzony w 1916 roku, austriacki Oddział Grobów Wojennych, który zajmował się nie tylko grzebaniem poległych i poszukiwaniem zaginionych, ale także opracowywał i wykonywał unikatową oprawę zewnętrzną nekropolii. Jeden z licznych cmentarzy wojennych znajduje się w Kromołowie, dzielnicy Zawiercia, tuż obok cmentarza żydowskiego. Spoczywa na nim, w ośmiu mogiłach zbiorowych, 127 żołnierzy armii niemieckiej, austro-węgierskiej i rosyjskiej; polegli oni w walce lub zmarli w przyfrontowym lazarecie. Mogiły zdobią proste, drewniane krzyże. Pośrodku cmentarza ustawiono okazały, kamienny pomnik w postaci przykrytej kirem trumny, leżącej na cokole. Pomnik opatrzono czarnym krzyżem i napisem: „Cześć żołnierzom poległym w bitwach w okolicy Kromołowa w wojnie wszechświatowej 1914-1918”. Inskrypcja ta pochodzi z 1926 roku. Niewielka kwatera wojenna, z grobami 8 żołnierzy austriackich, jest także na kromołowskim cmentarzu parafialnym. Obok uwagę przykuwa różowa płyta nagrobna na mogile Bolesława Kropaczka, geologa, który również poległ jesienią 1914 roku.
Lokalizacja
ulica Żniwna
42-431 Zawiercie
Zawiercie
Jura Krakowsko-Częstochowska
w mieście
Informacje ogólne
: zabytkowe cmentarze
Ceny i udogodnienia
: wstęp wolny
Dostępność
: cały rok
Atrakcje
Trasy
Galerie

Audiowycieczki z tego miasta

Zapraszamy na audiowycieczkę po Zawierciu!

Pliki dźwiękowe

1346
/Media/Default\.MainStorage/Poi/iybu2abb.2fd\1346.mp3

W pobliżu

Zawiercie
Kromołów był przez stulecia niewielkim miastem, a od niedawna pozostaje jedną z dzielnic Zawiercia. Wśród kilku zabytków posiada cmentarz żydowski, położony przy ul. Piaskowej. Nekropolia powstała około połowy XVIII wieku. Do dziś na obszarze około 2,2 ha zachowało się prawie 1000 nagrobków oraz dom przedpogrzebowy. Nagrobki mają kształt typowej macewy z inskrypcjami w języku hebrajskim, jidysz i polskim.
Zawiercie
Warta, trzecia pod względem długości z rzek Polski, bierze swój początek w stanowiącym dziś dzielnicę Zawiercia Kromołowie. Przy źródle znajduje się kapliczka św. Jana Nepomucena. Ma ona historię sięgająca XVI w., choć obecny patronat wiąże się z wydarzeniami z XVIII stulecia. Kult pochodzącego z Czech, XIV-wiecznego świętego bardzo szybko rozpowszechnił się na kraje sąsiednie. Jak głosi powiedzenie, tam gdzie czci się św. Jana Nepomucena tam sięga obszar Europy Środkowej.
Zawiercie
Kościół św. Mikołaja w dzisiejszej zawierciańskiej dzielnicy Kromołów (niegdyś była to odrębna miejscowość) to najstarsza świątynia w mieście. Znajduje się przy ul. Jurajskiej, stanowiącej fragment drogi z Zawiercia do Kroczyc. Nie wiemy kiedy dokładnie powstał pierwszy kromołowski kościół. Świątynię pod wezwaniem św. Mikołaja uznaje się za najprawdopodobniej trzecią na tym miejscu. Zachowany do dziś wygląd obiektu nadany został mu w wyniku przebudów dokonanych w XVI w.
Zawiercie
Źródła Czarnej Przemszy znajdują się na wysokości nieco powyżej 400 m n.p.m. w Bzowie, będącym dzielnicą Zawiercia. Rewitalizacja źródeł dokonana została w latach 2001-2004. Przeprowadzono wówczas prace porządkowe, a także zagospodarowano otoczenie, wytyczając ścieżkę dydaktyczną, umożliwiającą zapoznanie się z tym miejscem.
Zawiercie
W Bzowie, dawnej, XIV-wiecznej wsi, stanowiącej obecnie część miasta Zawiercie, obejrzeć możemy parterowy, murowany dwór. Budowla, która wzniesiona została zapewne w XVIII w., podlegała przebudowom, w wyniku których jej kształt znacząco się zmienił. Obecnie dwór wykorzystywany jest na cele mieszkalne. Bzów leży na Szlaku Tysiąclecia, którym w niedługim czasie dotrzeć można do blisko położonego Podzamcza lub do Kromołowa.
zobacz więcej

Szlak Kulinarny Śląskie Smaki

Zawiercie
Obiekt położony jest w sercu Jury na obrzeżach miasta Zawiercie otoczonymi terenami leśnymi, blisko głównych dróg krajow... więcej>>
Kroczyce
Zajazd położony w malowniczej scenerii Jury Krakowsko-Częstochowskiej oferuje dania kuchni staropolskiej, jurajskiej i m... więcej>>
Dąbrowa Górnicza
Restauracja Zagłębie Smaku znajduje się na pierwszym piętrze hotelu Holiday Inn w Dąbrowie Górniczej.
Mysłowice
Są takie miejsca gdzie wchodzisz i od razu czujesz się jak w gościnie u przyjaciół.