Szczegóły atrakcji turystycznej

Kategoria: Dziedzictwo kulturowe
Układ urbanistyczny Raciborza

Racibórz położony jest na południu województwa śląskiego, tuż przy granicy z Republiką Czeską. Miasto na dwie części dzieli rzeka Odra. Dzieje Raciborza sięgają początków państwa polskiego. Już w okresie plemiennym funkcjonowało nad Odrą grodzisko plemienia Golęszyców; później drewniano-ziemna warownia stała się ważnym grodem na pograniczu polsko-czeskim. Pierwsza wzmianka o tym grodzie pochodzi z 1108 roku. Z kroniki Galla Anonima dowiadujemy się, że osada o nazwie Ratibor została wówczas odbita z rąk Morawian przez wojów księcia Bolesława Krzywoustego. Za Piastów Racibórz rósł w siłę i dostatek - rządzili tu przez mniej więcej 150 lat. W drugiej połowie XII wieku stał się stolicą osobnego księstwa, a to za sprawą Mieszka zwanego Laskonogim (Plątonogim). Potem Raciborzowi wielce przysłużył się mało znany syn Mieszka, Kazimierz. Wzorem księcia Henryka Brodatego zaczął on sprowadzać na swoje ziemie osadników z Niemiec i innych krajów zachodnich. To właśnie za jego panowania, na początku XIII wieku lokowano Racibórz na prawie flamandzkim. Przybyli do niego przedsiębiorczy osadnicy z odległej Flandrii i Walonii. Miasto ukształtowało się na lewym brzegu Odry. Mimo wielu dziejowych kataklizmów, do dziś zachował się charakterystyczny, średniowieczny układ urbanistyczny Raciborza, z prostokątnym rynkiem w centrum oraz siecią ulic wychodzących z jego narożników, tworzących typową szachownicę. Przez stulecia miasto było otoczone solidnymi murami i fosą. Najokazalszą pozostałością po nich jest baszta, zwana Więzienną, z renesansową attyką; do wieży przylegają fragmenty murów. W 1945 roku zabudowa centrum Raciborza została zniszczona w 85 procentach. Miasto odbudowano, nadając kamienicom - w większości - wygląd nawiązujący do małopolskiego budownictwa renesansowego o barokowego. Takie budowle dominują chociażby w Rynku. Zawieruchę wojenną przetrwała natomiast nietknięta barokowa kolumna maryjna, stojąca na środku placu rynkowego. W bezpośrednim sąsiedztwie rynku znajdują się dwie ważne świątynie. Pierwsza, kościół św. Jakuba, którego historia łączy się z podaniem o najstarszym polskim zdaniu. Druga zaś gotycka fara to kościół pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny, którego początki sięgają aż 1205 roku.

Lokalizacja
Racibórz
Racibórz
Region Rybnicko-Raciborski
w centrum miasta
Informacje ogólne
: zabytkowa zabudowa/układ urbanistyczny
Ceny i udogodnienia
: nie dotyczy
Dostępność
: cały rok
Atrakcje
Trasy
Galerie

Zobacz też wirtualne wycieczki

Audiowycieczki z tego miasta

Zapraszamy na audiowycieczkę po Raciborzu!
Zapraszamy na przygotowaną specjalnie dla dzieci audiowycieczkę po Raciborzu!
Zapraszamy na przygotowaną specjalnie dla dzieci audiowycieczkę po Raciborzu!
Wir laden Sie zu einer Audiotour durch Ratibor ein!

Pliki dźwiękowe

0911
/Media/Default\.MainStorage/Poi/2t01gofe.xaw\0911.mp3

W pobliżu

Racibórz
Kościół pw. św. Jakuba, znajdujący się na raciborskim rynku, jest podominikańską świątynią, pochodzącą z XV w. i pozostałą po dawnym klasztorze. Dominikanów sprowadzono do Raciborza pod koniec pierwszej połowy XIII w. Budowla kościoła posiada dość burzliwą historię, padała bowiem ofiarą pożarów, była też wielokrotnie odbudowywana. Obok świątyni stał także dominikański klasztor, który rozebrany został po kasacji zakonu w państwie pruskim, w 1810 r.
Racibórz
Parafia Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny to jedna z najstarszych raciborskich parafii, obejmująca obecnie centrum miasta. Sama świątynia, zlokalizowana w południowym narożu rynku, według tradycji pochodzi z początków XII w., jednak opinie badaczy datują ją na czas nieco późniejszy. Gotycka bryła z biegiem czasu ulegała przebudowom. Szczególnie ucierpiała w czasie działań wojennych, jednak w późniejszych latach została poddana pieczołowitym renowacjom.
Racibórz
Raciborskie Centrum Kultury to jedno z najważniejszych miejsc na mapie kulturalnej Raciborza. Jak przystało na tak szacowną instytucję, jego siedzibą jest zabytkowa kamienica przy ul. Chopina 21, przebudowana w pierwszej połowie XIX wieku w stylu klasycystycznym. W 1846 roku, w reprezentacyjnej sali koncertował wirtuoz fortepianu, Franciszek Liszt. W okresie międzywojennym urządzono tu hotel o nazwie „Dom Niemiecki”.
Racibórz
Muzeum w Raciborzu mieści się m.in. w dawnym Kościele św. Ducha. Sam kościół to XIV-wieczny budynek, którego historia przez wieki wiązała się z pobliskim klasztorem dominikanek. Klasztor, do którego wstępowały córki tutejszych książąt, był jednym z głównych, religijnych i kulturalnych ośrodków na tych terenach. W budowli, która po kasacji klasztorów dokonanej w państwie pruskim w 1810 r., przechodziła różne koleje losu, obecnie znajduje się właśnie owo muzeum z kilkoma interesującymi ekspozycjami, m.in. z zakresu archeologii.
Racibórz
Po okazałym systemie obronnym Raciborza, powstającym przez średniowiecze i początek wieków nowożytnych, pozostało do dzisiaj kilka fragmentów murów oraz budowla zwana Basztą Więzienną. Ta ostatnia to najbardziej charakterystyczny obiekt w ciągu dawnych murów miejskich; jej wizerunek znajduje się dziś w logo Raciborza, a także na okolicznościowej monecie z 2007 roku. Baszta wzniesiona została w drugiej połowie XVI wieku.
Racibórz
Budynek Sądu Rejonowego przy ul. Nowej w Raciborzu został zbudowany w latach 1823-26 jako siedziba pruskiego Wyższego Sądu Krajowego dla Prowincji Górnośląskiej. Projektantem tego monumentalnego, klasycystycznego gmachu był najwybitniejszy architekt niemiecki działający w pierwszej połowie XIX wieku – Karl Friedrich Schinkel. Budynek wciąż służy sądownictwu, a na widzu wywiera wrażenie prostą, ale harmonijną i elegancką, formą.
zobacz więcej

Szlak Kulinarny Śląskie Smaki

Jankowice
Restauracja Hotelu Spa LASKOWO *** słynie z doskonałej kuchni polskiej, w jej tradycyjnej jak i nowatorskiej odsłonie. K... więcej>>
Wodzisław Śląski
Restauracja znanego śląskiego kucharza Remigiusza Rączki, serwująca tradycyjne dania śląskie, ale nie tylko.
Rybnik
Obiekt, dysponujący eleganckim i przestronnym wnętrzem z letnim patio, położony jest w uroczym miejscu nad Zalewem Rybni... więcej>>
Orzesze
W zajeździe, który funkcjonuje jako Dom Śląskiej Kultury, oprócz spróbowania znakomitych dań kuchni śląskiej można wziąć... więcej>>