Szczegóły atrakcji turystycznej

Kategoria: Dziedzictwo kulturowe
Zabytkowy układ urbanistyczny Pilicy

Pilica położona jest w środkowej części Jury Krakowsko-Częstochowskiej; w pobliżu miasta biją źródła rzeki Pilicy. Według tradycji początki tego grodu sięgają pierwszych stuleci państwa polskiego, a dokładnie XI wieku. Źródła historyczne odmładzają miasto – pierwsza wzmianka o nim pochodzi bowiem dopiero z początku XIII stulecia. Ówczesna Pilica leżała jednak w innym miejscu niż dzisiejsza - domy i kościół postawiono na Wzgórzu św. Piotra, wznoszącym się około kilometra od obecnego centrum. Do przeprowadzki w dolinę Pilicy doszło w wieku XIV. Prawami miejskimi, opartymi o wzór magdeburski, osada została obdarowana prawdopodobnie już za pierwszego Jagiellona na tronie polskim. Ukształtowany wówczas układ przestrzenny jest czytelny do dziś. Sercem miasta był i jest oczywiście rynek, czyli dzisiejszy plac Adama Mickiewicza; ma on trapezowaty kształt. Dzięki badaniom archeologicznym udało się odsłonić fundamenty dawnego ratusza, których zarys łatwo odnaleźć. Warto pamiętać, że przed wiekami obecny pusty plac rynkowy był zabudowany, prócz ratusza, obiektami wagi miejskiej, jatek, straganów itp. Ładnym, choć współczesnym elementem jest odtworzona studnia miejska. Przy rynku zachowały się bloki zabudowy w zabytkowym układzie z czasów lokacyjnych. Niestety, Pilica wielokrotnie płonęła, dlatego domy przyrynkowe pochodzą głównie z końca XIX i z XX wieku. Również sieć ulic została zaliczona do zabytkowego układu przestrzennego. Tak jak pod koniec średniowiecza, z narożników rynku wychodzą ulice - w kierunku Żarnowca (dziś Żarnowiecka), Lelowa (3 Maja), Krakowa (Markowskiej) i Sławkowa (Krakowska). Najwartościowszym zabytkiem w centrum Pilicy jest, stojący na zachód od rynku, kościół parafialny św. Jana Chrzciciela. Przy ul. Krakowskiej zaś odnajdziemy dawny kościół szpitalny św. Jerzego, który pierwotnie stał już poza miastem.

Lokalizacja
Pilica
Pilica
Jura Krakowsko-Częstochowska
w centrum miasta
Informacje ogólne
: zabytkowa zabudowa/układ urbanistyczny
Ceny i udogodnienia
: nie dotyczy
Dostępność
: cały rok
Atrakcje
Trasy
Galerie

Pliki dźwiękowe

0832
/Media/Default\.MainStorage/Poi/5ly5halu.4ce\0832.mp3

W pobliżu

Pilica
Kościół św. Jan Chrzciciela w Pilicy to budowla, na której dzisiejszy kształt złożyło się wiele nawarstwień historyczno-stylowych. Były one wynikiem różnych koncepcji architektonicznych. Pierwotna świątynia, w stylu gotyckim, wzniesiona została na przełomie XIV i XV w. z fundacji Pileckich. Kościół przebudowany został około stu lat później - za czasów, gdy panami tutejszych włości byli Padniewscy. Nabrał wówczas wielu cech barokowych.
Biskupice
Jednym z pilickich zabytków jest kościół oraz klasztor franciszkanów-reformatów w Pilicy Biskupicach. Klasztor założony został pod koniec pierwszej połowy XVIII w., a jego fundatorką była wdowa po królewiczu Konstantym Sobieskim, Maria z Wesslów Sobieska, właścicielka Pilicy. Podarowała ona również zakonowi XVI-wieczną kopię ikony Matki Bożej Śnieżnej. Obraz ten, znajdujący się w klasztornym kościele, otoczony jest dużym kultem.
Pilica
Pałac w Pilicy, zwany także zamkiem, to budowla złożona z czterech skrzydeł, okalających dziedziniec, i otoczona bastionowymi fortyfikacjami. Rezydencja, której początki toną w mroku dziejów i która od czasów powstania ulegała wielokrotnym przebudowom, obecnie wraz z bramami, wozownią i oficyną, znajduje się w stanie znacznie zdewastowanym. Obiekt otoczony jest parkiem z okazami drzew, których część uznano za pomniki przyrody.
Giebło
Giebło położone jest w gminie Ogrodzieniec, przy drodze z Żerkowic do Pilicy. To stara miejscowość, o której pierwsze źródła pisane wspominają w początku XIV wieku. Znajduje się tu dworek szlachecki w zabytkowym parku. Jest tu również otoczony murem, romański kościół parafialny pod wezwaniem św. Jakuba, z XII-XIII wieku. Odkryto tu także archeologiczne pozostałości zamku na tzw. "zakościelu". Charakterystyczne dla miejscowości są liczne kapliczki i krzyże, a ciekawostkę stanowi piekarnia "Podpłomyk" - posiadająca średniowieczne tradycje.
Giebło
Kościół parafialny pod wezwaniem świętego Jakuba Apostoła w Gieble to jeden z najstarszych kościołów w tej części Polski. Pochodząca z XII w. świątynia stanowi przykład zabytków wzniesionych w charakterystycznym dla pierwszych wieków państwa polskiego stylu romańskim. W stanie niezmienionym obiekt ten przetrwał do początków XX w. kiedy został przebudowany, jednak jego bryła w sporej części zachowała pierwotny wygląd.
Wierbka
Wierbka leży w gminie Pilica, w powiecie zawierciańskim. Rodzina Moesów, pochodząca z Niemiec, pojawiła się tu w połowie XIX w. Moesowie przyczynili się do rozwoju okolicznych miejscowości, a w 1880 r. wznieśli eklektyczny pałac. Obiekt ten, odebrany właścicielom w roku 1945, spłonął w czasach schyłkowego PRL i stanowi odtąd ruinę. Pozostałością, świadczącą o dawnej świetności majątku, są resztki niegdysiejszego, przypałacowego parku ze starymi okazami drzew.
zobacz więcej

Szlak Kulinarny Śląskie Smaki

Kroczyce
Zajazd położony w malowniczej scenerii Jury Krakowsko-Częstochowskiej oferuje dania kuchni staropolskiej, jurajskiej i m... więcej>>
Zawiercie
Obiekt położony jest w sercu Jury na obrzeżach miasta Zawiercie otoczonymi terenami leśnymi, blisko głównych dróg krajow... więcej>>
Dąbrowa Górnicza
Restauracja Zagłębie Smaku znajduje się na pierwszym piętrze hotelu Holiday Inn w Dąbrowie Górniczej.
Mysłowice
Są takie miejsca gdzie wchodzisz i od razu czujesz się jak w gościnie u przyjaciół.

Noclegi

Powstaliśmy 10 lat temu, aby spełnić nasze marzenia. Te związane z muzyką, końmi, jurą krakowsko – częstochowską i restauracją… Trochę też marzenia o tym, aby mieć coś swojego i pracować dla tego dzieła. Jeśli udało nam się przy okazji sprawić komuś przyjemność, to niezmiernie nam miło. Organizujemy koncerty, recitale, wernisaże, spotkania integracyjne. Latem prowadzimy obozy konne dla dzieci i młodzieży urozmaicone zajęciami językowymi, żeglarskimi, plastycznymi, aktorskimi. Staramy się promować i propagować kulturę, rekreację, sport, turystykę – szczególnie turystykę jeździecką. Co nas napędza ? Widok koni galopujących pod Sokolimi Górami. Zapraszamy ! Zobaczcie je z nami.
zobacz więcej

Gastronomia

Pstrągarnia w Złotym Potoku jest najstarszym tego typu gospodarstwem hodowlanym na terenie Europy kontynentalnej. Stawy na rzeczce Wiercicy (Jura Krakowsko-Częstochowska) zbudował hrabia Edward Raczyński, właściciel złotopotockiego majątku ziemskiego. Urządzenie stawów zlecił najlepszemu ówczesnemu specjaliście - inżynierowi Michałowi Girdwoyniowi. Pierwsze stawy zarybiono w 1881 roku pstrągami sprowadzonymi z Kalifornii w Stanach Zjednoczonych.
Powstaliśmy 10 lat temu, aby spełnić nasze marzenia. Te związane z muzyką, końmi, jurą krakowsko – częstochowską i restauracją… Trochę też marzenia o tym, aby mieć coś swojego i pracować dla tego dzieła. Jeśli udało nam się przy okazji sprawić komuś przyjemność, to niezmiernie nam miło. Organizujemy koncerty, recitale, wernisaże, spotkania integracyjne. Latem prowadzimy obozy konne dla dzieci i młodzieży urozmaicone zajęciami językowymi, żeglarskimi, plastycznymi, aktorskimi. Staramy się promować i propagować kulturę, rekreację, sport, turystykę – szczególnie turystykę jeździecką. Co nas napędza ? Widok koni galopujących pod Sokolimi Górami. Zapraszamy ! Zobaczcie je z nami.
zobacz więcej